Ddoi fiat unu tempus innui no esistiat Whatsapp, no esistiat Telegram e no esistiat nimancu Windows Live (MSN) Messenger. Fiat su 1996 e nasciat unu servìtziu chi ddi narànt ICQ, una sigla chi no bolit nai nudda, ma sonat che "I seek you" (ti circu). Comenti su ligidori at giai cumprèndiu, si tratat de unu programa de messageria, ajaju de is chi impreaus nosu me is telefoneddus nostus.

Unas cantu diis a oi, Microsoft at sinnalau de ai scobertu una debilesa grai in aplicatzionis Android de importu chi iat a fai a impreai po impestai millionis de telefoneddus cun programas dannàrgius. A sa tènnica de atacu informàticu chi fait profetu de custa debilesa dd'ant postu "Dirty Stream", (flussu brutu, o trasmissione bruta).

Mozilla at annuntziau un'atòbiu cun is tradutoris sardus, chi s'at a fai su 28 de friaxu a is 18:00 (oràriu de Sardìnnia). S'at a arraxonai de argumentus vàrius, comenti s'importu de furriai unu programa in prus lìnguas e su raportu intra diversidadi e programas a còdixi abertu.

De seguru totus eus lìgiu me is noas s'ameletzu de is Houthi de ndi segai is cavus de datus chi passant asuta de su Mari Arrùbiu e custu at ingendrau orròliu po su funtzionamentu de Internet.
In custu artìculu apu a spricai poita no si depeus orroliai tropu, circhendi de impreai unu linguàgiu chi potzant cumprendi fintzas is prus pagu espertus.

Eus biu una pariga de mesis a oi chi Wikipedia at postu a disponimentu unu tradutori nou, MinT, chi podit furriai su sardu in àteras lìnguas e vice versa e custu podit essi impreau po furriai pàginas de s'Enciclopedia Lìbera partendi de una basi fata in automàticu. Sigomenti apu giai chistionau de MinT faendi biri una pariga de esemprus si cumbidu a ligi s'artìculu po ndi sciri de prus. Su chi no sciia candu apu scritu cussu artìculu est chi MinT tenit fintzas su situ web suu, chi fait a impreai po furriai calisisiat testu e no sceti pàginas de Wikipedia, duncas podeus andai a nci giogai unu pagu cun prus libertadi.

Finas a pagus mesis a oi su sardu fiat che unu còdixi chi cumprendiaus sceti nosu chi dd'eus imparau in famìlia. Ddoi fiat sa possibilidadi de furriai s'italianu in sardu e custu agiudàt a creai pàginas de Wikipedia prus a sa lesta e fadiat fai is peus figuras a cuddus polìticus sardus chi si boliant fai bellus cun s'amparu de sa lìngua ma no si storbànt a dda imparai comenti si tocat. Po furriai de su sardu a un'àtera lìngua perou nci boliat amarolla una persona bona a fueddai ambas lìnguas.

Unu messàgiu in s'àrea de sa comunidadi de Wikipedia "Su tzilleri" at annuntziau ariseu chi est a disponimentu unu tradutori nou po is impitadoris chi bolint furriai una pàgina de un'àtera lìngua. Su tradutori est MinT e in custu artìculu andaus a scoberri ita est e comenti funtzionat.

Pagu apustis de is protestas mannas incumentzadas cun sa morti de Nahel Merzouk, in Frantza est passada una lei noa chi permitit a sa politzia de arregistrai datus de is dispositivus de personas suspetadas de crìminis cun assumancu cincu annus de castigu. Custus datus funt sa positzioni, s'àudiu de su micròfonu e sa màgini de sa fotocàmera de telefoneddus e àterus dispositivus chi includint custus trastus, comenti ordinadoris, tauleddas, etc.

Sa dii 30 de làmpadas de ocannu eus arriciu totus unu messàgiu de allarmi de proa de unu sistema chi ddi narant "IT-Alert". Calincunu si-nd'est atzicau, calincunu infadau, àterus dd'ant serrau chena pensamentus, ma est de interessu a castiai comenti funtzionat custu sistema, chi parit bastanti invasivu?